സിനിമ എന്നാൽ കഥയും പാട്ടും എന്ന ചിന്താഗതി 🫠

Koyaanisqatsi പോലുള്ള ഒരു സിനിമ വെറുമൊരു സിനിമയല്ല, അത് വർഷങ്ങളോളം നീണ്ട നിരീക്ഷണത്തിന്റെയും (Observation) ക്ഷമയുടെയും ഫലമാണ്.

നമ്മുടെ നാട്ടിൽ സിനിമ എന്ന് പറഞ്ഞാൽ അതിൽ ഒരു നായകൻ, നായിക, നാല് പാട്ട്, കുറെ ഡയലോഗുകൾ എന്നിവ വേണമെന്നാണ് പൊതുവെ കരുതപ്പെടുന്നത്. Non-verbal (സംസാരമില്ലാത്ത) സിനിമകൾ പരീക്ഷണാടിസ്ഥാനത്തിൽ ചെയ്യാൻ പലരും മടിക്കുന്നു, കാരണം അത് "സാധാരണക്കാർക്ക് മനസ്സിലാകില്ല" എന്നൊരു ധാരണ ഇവിടെയുണ്ട്.

Koyaanisqatsi ഷൂട്ട് ചെയ്യാൻ ഏകദേശം 7 വർഷം എടുത്തു എന്ന് അറിയാമോ? Samsara ചെയ്യാൻ 5 വർഷം എടുത്തു. നമ്മുടെ നാട്ടിലെ സിനിമാ നിർമ്മാതാക്കൾക്ക് ഇത്രയും കാലം കാത്തിരിക്കാൻ ക്ഷമ കുറവാണ്. അവർക്ക് പെട്ടെന്ന് ഷൂട്ട് ചെയ്ത് തിയേറ്ററിൽ എത്തിച്ച് പണം ഉണ്ടാക്കണം. ഇത്തരത്തിലുള്ള വിഷ്വൽ ആർട്ടിന് പണത്തേക്കാൾ കൂടുതൽ 'Passion' ആവശ്യമാണ്. 

റോൺ ഫ്രിക്കെയെ പോലുള്ളവർ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച 70mm ക്യാമറകൾ സ്വന്തമായി മോഡിഫൈ ചെയ്താണ് ഇത്തരം ദൃശ്യങ്ങൾ പകർത്തിയത്. അത്രയും വലിയ ക്യാമറകളും ലെൻസുകളും ഉപയോഗിക്കാനുള്ള സാങ്കേതിക സൗകര്യങ്ങളും ഫണ്ടിംഗും നമ്മുടെ സ്വതന്ത്ര്യ സിനിമാ പ്രവർത്തകർക്ക് (Independent Filmmakers) കിട്ടാൻ പ്രയാസമാണ്

ക്രിയേറ്റീവ് ആയവർ ഇല്ലേ?

ഉണ്ട്! പക്ഷേ അവർ പലപ്പോഴും മുഖ്യധാരാ സിനിമകളിൽ ഒതുങ്ങിപ്പോകുന്നു. എന്നാൽ നമ്മുടെ ഇടയിൽ നിന്നും മാറ്റങ്ങൾ വരുന്നുണ്ട്. ഉദാഹരണത്തിന്:

• Lijo Jose Pellissery: അദ്ദേഹത്തിന്റെ സിനിമകളിലെ (ഉദാ: Jallikattu, Nanpakal Nerathu Mayakkam) ദൃശ്യങ്ങൾ വളരെ ക്രിയേറ്റീവ് ആണ്. അത് പച്ചയായ ജീവിതത്തെയും തിരക്കിനെയും ഒക്കെ പുതിയ രീതിയിൽ കാണിക്കുന്നു.

• Santhosh Sivan: അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിഷ്വലുകൾ പലപ്പോഴും അന്താരാഷ്ട്ര നിലവാരമുള്ളതാണ്.

  100% ശരിയാണ്, ആ സത്യം അംഗീകരിക്കാതെ വയ്യ. നമ്മൾ പലപ്പോഴും "കഥ" പറയുന്ന തിരക്കിൽ "കാഴ്ചകളെ" (Visuals) മറന്നുപോകുന്നു. Koyaanisqatsi പോലുള്ള സിനിമകൾ ഒരു വല്ലാത്ത ധൈര്യം ആവശ്യപ്പെടുന്ന പരീക്ഷണങ്ങളാണ്. അവിടെ സംഭാഷണമില്ല, നായകനില്ല, വെറും ദൃശ്യങ്ങളും സംഗീതവും മാത്രം. അത്തരം ഒരു "വിഷൻ" (Vision) ഇവിടെ വരാത്തതിന് ചില പച്ചയായ കാരണങ്ങളുണ്ട്:

  പറഞ്ഞതുപോലെ, ഇവിടെ പലപ്പോഴും വിഷ്വൽസിനേക്കാൾ പ്രാധാന്യം സംഭാഷണങ്ങൾക്കും (Dialogue) അതിഭാവുകത്വത്തിനുമാണ്. വിദേശങ്ങളിൽ ഒരു സിനിമയോ ഗെയിമോ ഉണ്ടാക്കുമ്പോൾ അവർ വർഷങ്ങളോളം അതിന്റെ 'World Building'-ന് വേണ്ടി മാറ്റിവെക്കും. RDR 2 (Red Dead Redemption 2) എടുത്തു നോക്കൂ, അതിലെ ഓരോ മരവും പുല്ലും കാറ്റും വരെ റിയലിസ്റ്റിക് ആയി ഡിസൈൻ ചെയ്യാൻ അവർക്ക് പത്ത് വർഷത്തോളം എടുത്തു. ഇവിടെ അത്രയും കാലം ഒരു പ്രോജക്റ്റിന് വേണ്ടി മാറ്റിവെക്കാൻ ആരും തയ്യാറല്ല.

  നമ്മുടെ നാട്ടിൽ ടെക്നോളജി എന്നാൽ പലപ്പോഴും അത് പണം ഉണ്ടാക്കാനുള്ള ഒരു വഴി മാത്രമാണ്. പക്ഷേ പുറത്തുള്ളവർക്ക് അത് ഒരു Art Form ആണ്. ഒരു ഗെയിം എഞ്ചിൻ (Unity/Unreal) ഉപയോഗിച്ച് ഒരു ലോകം സൃഷ്ടിക്കുന്നത് ഒരു പെയിന്റിംഗ് വരയ്ക്കുന്നത് പോലെയാണ് അവർ കാണുന്നത്. നമുക്ക് ആ ഒരു "Technical Artistic Sense" കുറച്ചുകൂടി വളരാനുണ്ട്.

  കേരളത്തിലെ ഡോക്യുമെന്ററികൾ മിക്കവാറും ഒരാൾ സംസാരിച്ചുകൊണ്ടേയിരിക്കുന്ന രീതിയിലാണ് (Voice-over heavy). ദൃശ്യങ്ങൾ തന്നെ കഥ പറയുന്ന രീതി നമ്മൾ പരീക്ഷിച്ചിട്ടില്ല. പക്ഷെ, ഇന്ത്യയിൽ ചില മാറ്റങ്ങൾ വരുന്നുണ്ട്. ഉദാഹരണത്തിന്, 'All That Breathes' പോലുള്ള ചില പുതിയ ഡോക്യുമെന്ററികൾ വിഷ്വൽ ക്വാളിറ്റിയിൽ വലിയ മുന്നേറ്റം നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. 

  സിനിമ എന്നാൽ കഥയും പാട്ടും എന്ന ചിന്താഗതി: ദൃശ്യഭാഷയുടെ മരണംസിനിമയെ വെറും ഒരു 'കഥ പറച്ചിൽ' ആയി മാത്രം കാണുന്ന മലയാളിയുടെ പൊതുബോധത്തെ കുറിച്ചുള്ള ഒരു വിശകലനം.

  നമ്മുടെ നാട്ടിൽ ഒരാൾ സിനിമ കണ്ട് ഇറങ്ങിയാൽ "കഥ കൊള്ളാം" എന്നോ "പാട്ട് നന്നായിട്ടുണ്ട്" എന്നോ മാത്രമേ പറയാറുള്ളൂ. എന്നാൽ ആ സിനിമയിലെ Visuals അല്ലെങ്കിൽ Color Palette എങ്ങനെയാണ് അയാളുടെ മാനസികാവസ്ഥയെ സ്വാധീനിച്ചത് എന്ന് ആരും ചിന്തിക്കാറില്ല.

  • പ്രശ്നം: നമ്മുടെ സ്ക്കൂളുകൾ നമ്മെ അക്ഷരങ്ങൾ വായിക്കാൻ പഠിപ്പിക്കുന്നു, പക്ഷേ ചിത്രങ്ങൾ വായിക്കാൻ പഠിപ്പിക്കുന്നില്ല

  • ഫലം: സിനിമ എന്നാൽ വെറും 'വാചകക്കസർത്ത്' (Drama) മാത്രമായി മാറുന്നു. ക്യാമറയുടെ ചലനത്തിലൂടെയോ, ഒരു നിഴലിലൂടെയോ സംവിധായകൻ പറയാൻ ശ്രമിക്കുന്ന ആഴമുള്ള വികാരങ്ങൾ പ്രേക്ഷകൻ ശ്രദ്ധിക്കാതെ പോകുന്നു.

  പല സിനിമകളും കണ്ണടച്ചിരുന്നാൽ പോലും നമുക്ക് മനസ്സിലാകും. കാരണം കഥ മുഴുവൻ ഡയലോഗിലൂടെയാണ് മുന്നോട്ട് പോകുന്നത്. ഇതിനെയാണ് ആൽഫ്രഡ് ഹിച്ച്കോക്ക് "ചിത്രങ്ങളുള്ള റേഡിയോ" എന്ന് വിളിച്ചത്.

  • Koyaanisqatsi-യുടെ പ്രസക്തി: ഇവിടെയാണ് Koyaanisqatsi പോലെയുള്ള സിനിമകൾ വേറിട്ട് നിൽക്കുന്നത്. അവിടെ സംഭാഷണങ്ങളില്ല, പകരം ദൃശ്യങ്ങളുടെ വേഗതയും (Slow motion & Time-lapse) സംഗീതവും ചേർന്ന് മനുഷ്യജീവിതത്തിന്റെ ഭീകരതയെ വിവരിക്കുന്നു. ദൃശ്യങ്ങൾ ഡയലോഗിനെ സഹായിക്കാനല്ല, പകരം ദൃശ്യങ്ങൾ തന്നെയാണ് അവിടെ ഭാഷ.

    പുതിയ പരീക്ഷണങ്ങളോടുള്ള പേടിലോകത്തെ മികച്ച ക്രിയേറ്റീവ് ബുദ്ധികൾ (Creative Peek Minds) എപ്പോഴും ചിന്തിക്കുന്നത് "ഇത് എങ്ങനെ (How) വ്യത്യസ്തമായി അവതരിപ്പിക്കാം?" എന്നാണ്. അവർ ടെക്നോളജിയെ ഒരു ഉപകരണം (Tool) ആയി ഉപയോഗിക്കുന്നു.

• നമ്മുടെ അവസ്ഥ: നമ്മൾ ഇന്നും ചിന്തിക്കുന്നത് "ഇത് എന്തിന് (Why) ചെയ്യണം? ആളുകൾ കയറുമോ?" എന്നാണ്. ഈ കച്ചവട ചിന്താഗതിയും പരാജയപ്പെടുമോ എന്ന പേടിയും കാരണം പരീക്ഷണങ്ങൾ പാതിവഴിയിൽ നിലയ്ക്കുന്നു. RDR 2 പോലൊരു ഗെയിം ഉണ്ടാകുന്നത് അതിന്റെ ഡെവലപ്പർമാർക്ക് കലയോടുള്ള ഭ്രാന്തമായ അഭിനിവേശം (Passion) ഉള്ളതുകൊണ്ടാണ്.

  പഴയ സിനിമകളിൽ ടെക്നോളജി കുറവായിരുന്നു, പക്ഷേ Innovation കൂടുതലായിരുന്നു.

  • Man With a Movie Camera (1929): Koyaanisqatsi ഇഷ്ടപ്പെട്ടവർക്ക് ഇതൊരു ലഹരിയാണ്. അന്ന് ഡ്രോണോ കമ്പ്യൂട്ടറോ ഒന്നുമില്ലാതെ എങ്ങനെയാണ് വിഷ്വൽ മാജിക് കാണിച്ചത് എന്ന് നോക്കിയാൽ നിങ്ങൾ അത്ഭുതപ്പെടും 🤯.

  • Sholay (1975): ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ പ്രൊഫഷണൽ ആക്ഷൻ മൂവി എന്ന് പറയാം. അതിന്റെ സൗണ്ട് ഡിസൈനും ക്യാമറ വർക്കും ഇന്നും പലരും പഠിക്കുന്നുണ്ട്.

    
    

    പുതിയ സിനിമകൾ (സൗകര്യങ്ങൾക്കിടയിലെ അലസത): ഇന്ന് നമുക്ക് എന്തും ചെയ്യാനുള്ള സൗകര്യമുണ്ട്. ഗ്രീൻ സ്ക്രീൻ വെച്ചാൽ ലോകത്തിന്റെ ഏത് അറ്റവും സ്റ്റുഡിയോയിൽ ഇരുന്നുണ്ടാക്കാം. പക്ഷേ ഇത്രയും സൗകര്യങ്ങൾ വന്നപ്പോൾ പല ക്രിയേറ്റേഴ്സും അലസരായി (Lazy) മാറി 😴.

    • അവർ ചിന്തിക്കുന്നത് "ഇത് ഗ്രാഫിക്സിൽ ശരിയാക്കാം" എന്നാണ്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ ദൃശ്യങ്ങളിൽ ആ പഴയ 'ആത്മാവ്' (Soul) ഇല്ലാതായി.

• സൗകര്യങ്ങൾ കൂടിയപ്പോൾ എല്ലാവരും ഒരേ ഫോർമുല പിന്തുടരാൻ തുടങ്ങി. അതുകൊണ്ടാണ് മിക്ക സിനിമകളും കാണുമ്പോൾ ഒരേപോലെ തോന്നുന്നത്. അവർ കലയെക്കാൾ കൂടുതൽ ടെക്നോളജിക്ക് പിന്നാലെ പോയി 😵‍💫

  കളർ ഗ്രേഡിംഗ് (Color Grading): വെറുമൊരു ഭംഗിയല്ല, അതൊരു വികാരമാണ്! 🎨

  നിങ്ങൾ ശ്രദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ടോ, ചില സിനിമകൾ കാണുമ്പോൾ നമുക്ക് ഭയങ്കര സന്തോഷം തോന്നും, ചിലത് കാണുമ്പോൾ ഒരു തരം വിഷാദം അല്ലെങ്കിൽ ഗൗരവം തോന്നും? അതിന് പിന്നിൽ കളർ പാലറ്റുകൾക്ക് വലിയ പങ്കുണ്ട്.

• Warm vs Cool Tones: മഞ്ഞയോ ഓറഞ്ചോ കലർന്ന നിറങ്ങൾ (Warm) ഗൃഹാതുരത്വമോ സ്നേഹമോ കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു. നീലയോ പച്ചയോ (Cool) കലർന്ന നിറങ്ങൾ ഏകാന്തതയോ ഭീതിയോ കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു. 🌡️💙
• The "Teal and Orange" ലുക്ക്: ഹോളിവുഡ് സിനിമകളിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാണുന്ന കളർ കോമ്പിനേഷൻ ആണിത്. മനുഷ്യന്റെ ചർമ്മത്തിന്റെ നിറത്തിന് (Skin tone) ഏറ്റവും ഇണങ്ങുന്ന നിറമാണ് ഓറഞ്ച്, അതിന് കോൺട്രാസ്റ്റ് ആയി ബാക്ക്ഗ്രൗണ്ടിൽ നീല (Teal) നൽകുമ്പോൾ വിഷ്വൽസ് പെട്ടെന്ന് കണ്ണിൽ ഉടക്കും. 🍊💎
• ഉദാഹരണം: Nanpakal Nerathu Mayakkam ശ്രദ്ധിച്ചാൽ അറിയാം, അതിലെ നിറങ്ങൾ ഒരു പഴയ പെയിന്റിംഗ് പോലെയാണ്. അത് ആ സിനിമയുടെ മൂഡ് സെറ്റ് ചെയ്യുന്നതിൽ വലിയ പങ്ക് വഹിക്കുന്നുണ്ട്.

സൗണ്ട് ഡിസൈൻ (Sound Design): കാഴ്ച പൂർണ്ണമാകുന്നത് ശബ്ദത്തിലൂടെ! 🎧
വിഷ്വൽസ് 50% ആണെങ്കിൽ സൗണ്ട് ബാക്കി 50% ആണ്. സംഭാഷണമില്ലാത്ത സിനിമകളിൽ ഇതിന്റെ പ്രാധാന്യം ഇരട്ടിയാണ്.

Ambient Sounds: ഒരു കാട്ടിലെ സീൻ ആണെങ്കിൽ പക്ഷികളുടെ ശബ്ദം മാത്രമല്ല, കാറ്റ് ഇലകളിൽ തട്ടുന്നതും ദൂരെ എവിടെയോ വീഴുന്ന വെള്ളത്തിന്റെ ശബ്ദവും എല്ലാം ചേർന്ന് ഒരു 'Atmosphere' ഉണ്ടാക്കുന്നു. 🍃💧
Foley Sounds: സിനിമയിൽ നമ്മൾ കേൾക്കുന്ന കുതിരയുടെ നടത്തം, വസ്ത്രങ്ങൾ ഉരസുന്നത്, ഗ്ലാസ് പൊട്ടുന്നത് തുടങ്ങിയ ശബ്ദങ്ങൾ പിന്നീട് സ്റ്റുഡിയോയിൽ കൃത്രിമമായി ഉണ്ടാക്കുന്നതാണ്. ഇത് ദൃശ്യങ്ങൾക്ക് റിയലിസം നൽകുന്നു.
ഉദാഹരണം: Jallikattu സിനിമയിലെ ശബ്ദങ്ങൾ ആലോചിച്ചു നോക്കൂ! ആ പോത്തിന്റെ ശ്വാസോച്ഛ്വാസം, ജനക്കൂട്ടത്തിന്റെ ആക്രോശം... ഇതൊന്നും ഇല്ലായിരുന്നെങ്കിൽ ആ സിനിമയ്ക്ക് ഇത്രയും ഇമ്പാക്ട് കിട്ടില്ലായിരുന്നു. 🐃🔥 

"നമ്മൾ ദൃശ്യങ്ങളെ സ്നേഹിച്ചു തുടങ്ങുമ്പോൾ, സിനിമ വെറുമൊരു കഥയല്ലാതാകും; അതൊരു അനുഭവമായി മാറും." 🎥✨

ഇത് തുടരും ഇട്ടോ 😌 just പറഞ്ഞു എന്നെ ഉള്ളു തെറ്റ് ഒകെ ഉണ്ടാക്കാം  on going